สาย UTP
(Unshielded Twisted Pair) หรือสาย CAT (Category) เป็นสายเส้นเล็กจำนวน 8 เส้นตีเกลียวคู่ มีอยู่ 4 คู่ ไม่มีเส้นลวดถัก (Shield) เพราะการตีเกลียวคู่เป็นการลดสัญญาณรบกวนอยู่แล้ว การใช้งานจะต้องมีการแค๊มหัว RJ-45 เข้ากับสายแบบ UTP แล้วนำไปเสียบเข้ากับฮับ (Hub) มีความเร็วในการรับ-ส่งข้อมูล 10/100Mbps ปัจจุบันนิยมใช้สาย CAT 5 กันมาก เพราะสนับสนุนการรับ-ส่งข้อมูลความเร็วตั้งแต่ 10-100 Mbps

สาย FTP
(Shielded Twisted Pair) เป็นสายทองแดงจำนวน 8 เส้นตีเกลียวคู่ รวมเป็น 4 คู่ โดยเป็นสายที่มี Aluminum Mylar หุ้ม ซึ่งจะหุ้มก่อนหุ้ม PVC Jacket ปัจจุบันนิยมใช้กันในประเทศแถบยุโรป เนื่องจากเป็นสายที่เหมาะกับการเดินสายเปลือย (การเดินสายโดยไม่ร้อยท่อ) แต่ในประเทศไทยไม่เป็นที่นิยมใช้ มีใช้บ้างในกรณี ที่ต้องการเดินสายในสถานที่ติดตั้งที่มีสภาพวะแวดล้อมที่มีโอกาสจะได้รับการรบกวนจากการเหนี่ยวนำไฟฟ้าของเครื่องจักรที่มีมอเตอร์ไฟฟ้า เช่น โรงงานอุตสหกรรม หรืออาจมีใช้บ้างในบริษัทที่ใช้การกำหนดมาตรฐานของยุโรป เช่น เป็นบริษัทสาขาของยุโรป เพื่อให้ได้ผลการใช้งานจะต้องใช้อุปกรณ์ที่เป็น FTP ทั้งหมด เช่น ตัวผู้ (Plug), ตัวเมีย (Jack)

หัวต่อสายแลน
หัวต่อสายแลนจะมีอยู่ 3 ประเภทด้วยกันคือ BNC, RJ-45 และ AUI แต่ละประเภทจะใช้สายแลน (LAN) แตกต่างกันไป รวมทั้งวิธีการเข้าหัวต่อก็ไม่เหมือนกัน

• หัวต่อแบบ BNC จะใช้สายแลนแบบโคแอกเชี่ยล (Coaxial) ซึ่งเป็นสายเส้นเดียวมีลวดทองแดงเป็นแกนกลาง หุ้มด้วยฉนวนสายยาง หัวต่อ BNC จะเป็นโลหะรูปวงกลมมีเกลียวสำหรับล๊อก และยังต้องใช้ตัว Terminator (มีความต้านทาน 50 โอห์ม) ปิดปลายสายทั้ง 2 ด้าน
• หัวต่อแบบ RJ-45 จะใช้สายแลนด์แบบ CAT (Category) 5 หรือ สาย UTP เป็นสายเส้นเล็กจำนวน 8 เส้น ตีเกลียวคู่ มีอยู่ 4 คู่ รูปแบบในการเข้าหัวต่อแบบRJ-45 มีอยู่ 2 แบบด้วยกันคือ
  1. Peer to peer
  2. มาตรฐาน TIA/EIA 568B
  

Peer to peer เป็นการเชื่อมต่อโดยตรงระหว่างเครื่องคอมพิวเตอร์ทั้ง 2 เครื่อง ด้วยสาย UTP เพียง 1 เส้น โดยเสียบ หัวต่อ RJ-45 ไปที่การ์ดเน็ตเวิร์คของทั้งสองเครื่อง รูปแบบการเข้าสาย UTP กับ หัวต่อ RJ-45 มีดังนี้

• มาตรฐาน TIA/EIA 568B
  เป็นการเชื่อมต่อระหว่างเครื่องคอมพิวเตอร์กับฮับ (Hub) รูปแบบการเข้าสาย UTP กับ หัวต่อ RJ-45 มีดังนี้
• การเชื่อมต่อแบบ BUS
  โปรโตคอล (Protocol) Ethernet สามารถเชื่อมต่อได้ทั้งแบบ Bus โดยใช้สายโคแอกเชี่ยล (Coaxial Cable) และแบบStar ใช้สายทองแดงคู่ตีเกลียว (สาย UTP) การเชื่อมต่อแบบ Bus จะเป็นตามมาตรฐานของ 10Base2 เป็นรูปแบบเชื่อมต่อสายโดยใช้สายโคแอกเชี่ยล (Coaxial Cable) เรียกว่า Thin Coaxial ความยาวโดยรวมของสายทั้งหมดจากเครื่องต้นทางถึงเครื่องปลายทางต้องไม่เกิน 180 เมตร บางทีก็เรียกสายโคแอกเชี่ยล (Coaxial Cable) ว่าสาย RG-58 (มีความต้านทาน 50 โอห์ม) การเชื่อมต่อแบบนี้ไม่ต้องใช้ฮับ (hub)เป็นตัวกลาง ทำให้มีต้นทุนต่ำแต่ประสิทธิภาพการทำงานจะไม่ดีเท่าที่ควร วิธีการเชื่อมต่อสายระหว่างจุดต่อจะใช้ตัว T-Connector เป็นตัวกลาง และจะมีหัวต่อ BNC สำหรับต่อเข้ากับการ์ดเน็ตเวิร์ค และสิ่งสำคัญจะต้องมีตัว Terminator ปิดที่ปลายสายของทั้งสองด้าน
  
  ปัจจุบันการเชื่อมต่อแบบ Bus ไม่เป็นที่นิยมใช้งาน เพราะมีความเร็วต่ำเพียง 10 เมกกะบิตต่อวินาที และข้อจำกัดด้านความยาวของสาย


• ฮับ (Hub)
  ฮับ (hub) เป็นอุปกรณ์สำคัญในการเชื่อมโยงสัญญาณของเครื่องคอมพิวเตอร์และอุปกรณ์เน็ตเวิร์คเข้าด้วยกัน ปกติจะเป็นเครือข่ายแบบ Ethernet 10BaseT รูปแบบการเชื่อมต่อ หรือ LAN Topology จะเป็นแบบ Star การเชื่อมต่อแบบนี้จะใช้ฮับ (Hub) เป็นศูนย์กลางในการเชื่อมต่อทุกเครื่องจะเชื่อมต่อผ่านฮับ (Hub) และใช้สาย UTP (Unshielded Twisted Pair) หรือ CAT5 กับ หัวต่อแบบ RJ-45 ในการรับ-ส่งข้อมูล ฮับ (Hub) จะเป็นเสมือนตัวทวนสัญญาณ (Repeater) และฮับ (Hub) บางรุ่นยังสามารถตรวจจับข้อมูล (Data Detection) ต่างๆ เช่น Receive Sent Data, Jabbers, Collision Data, Short Frames

ฮับ (Hub) มีความเร็วในการรับ-ส่งข้อมูลตั้งแต่ 10 Mbps (Mega Bit per sec.) จนถึง 100 mbps และจะมีจำนวนช่องขนาดเล็กตั้งแต่ 4 ช่อง หรือเรียกว่า ฮับ (Hub) 4 port (8 port, 12 port,16 port และ 24 port) การเลือกใช้การ์ดเน็ตเวิร์ค (Network)ก็ควรเลือกให้เหมาะสมกับความเร็วของฮับ (Hub) ถ้าใช้การ์ดเน็ตเวิร์ค (Network)ที่มีความเร็วเพียง 10 Mbps แล้วนำมาเชื่อมต่อกับฮับ (hub)แบบ 10 Mbps จะทำให้มีอัตราความเร็วเพียง 10 Mbps เท่านั้น (หรือ ใช้การ์ดเน็ตเวิร์ค) ที่มีความเร็ว 10 Mbps กับฮับ (Hub) แบบ 10 Mbps ก็จะทำให้อัตราความเร็วต่ำที่ 10 Mbps เช่นกัน) ฮับ (Hub) บางรุ่นจะมีพอร์ต Uplink เอาไว้เชื่อมต่อกับพอร์ตธรรมดาของฮับ (Hub) ตัวอื่นเพื่อขยายช่องสัญญาณ และยังมีสวิตซ์ (Switch)ในการเลือกความเร็วระหว่าง 10 หรือ 100 Mbps

• การเชื่อมต่อแบบ Star การเชื่อมต่อแบบ Star จะเป็นตามมาตรฐานของ 10BaseT เป็นรูปแบบการใช้สาย Twisted Pair ในการรับ-ส่งมีความเร็ว 10/100 Mbps ด้วยสัญญาณแบบ Base band จะใช้สาย UTP(Unshield Twisted Pair) ซึ่งจะมีสายเล็กๆ ภายใน 8 เส้นตีเกลียวกัน 4 คู่ ความยาวของสายแต่ละเส้นจากเครื่องถึงฮับ (Hub)จะต้องไม่เกิน 100 เมตร (ทางที่ดีไม่ควรเกิน 80 เมตร เพื่อป้องกันสัญญาณรบกวน) ปัจจุบันนิยมใช้การเชื่อมต่อแบบนี้มากที่สุด

ที่มา : bcoms.net